Info

Learning a little every day

Posts from the Zomaar Category

Choose another category?

Veel problemen waar we in onze maatschappij tegenaan lopen hebben te maken met de nadruk op efficiëntie. Wat leidt tot gebrek aan speling in onze systemen. De ‘nippertjeseconomie’, noemt Karin Spaink het. Ton legt uit wat dat betekent:

Hier wat afschaven, daar een bochtje afsnijden, voorraden minimaliseren en alles just-in-time. Op het nippertje gaat alles goed. Meestal.

Maar soms niet.

In complexiteitsdenken betekent een ver doorgevoerde efficiëntie wel het afbreken van veerkracht en wendbaarheid. Dat is niet zo erg voor heel voorspelbare zaken (als A dan altijd B), maar wel als complexe vragen zich aandienen.

Ik spreek dan vaak over de broosheid van systemen. Broos omdat ze geoptimaliseerd zijn voor een hele smalle groep situaties, een heel specifieke niche. Broos omdat ze het niet meer aan kunnen, of erger nog, volledig in de weg zitten zodra er iets buiten dat spectrum gebeurt.

Dan kieper je ineens van voorspelbaarheid in de chaos: heb je net in een paar jaar tijd de IC bedden in Nederland met zo’n duizend verlaagd (in 2017 hadden we er nog zo’n 2100, dit voorjaar net over de 1000) want dat is efficiënter, gebeurt er iets wat meer van je verlangt en wordt de zorg zo overbelast dat alleen drastische maatregelen het nog enigszins kunnen inperken.

Ondertussen bevinden we ons alweer 8 weken in een, nu iets lossere, intelligente lockdown. Met dagelijks de gebruikelijke berichtgeving: hoe staan we ervoor, wat zijn de volgende stappen en hoe kunnen we hieruit komen? Tussen al die artikelen is ‘Hoe onze obsessie met efficiëntie ons kwetsbaar maakt voor onwaarschijnlijke gevaren’ verfrissend. Daarin legt hoogleraar wiskunde Bert Zwart (TU Eindhoven), specialist in extreme value theory (studie van extreme, zeldzame gebeurtenissen), uit waarom de gerichtheid op efficiëntie gevaarlijk kan zijn:

‘Kijk’, zegt Zwart. ‘Ik ben hoogleraar wiskunde. Ik hou van cijfers, ik hou van optimaliseren. Het probleem is alleen dat dat vaak niet goed kan, want sommige dingen zijn niet of nauwelijks meetbaar. Dan is voorspellen op basis van historische data zinloos.’

Toch ziet hij het overal. In het bedrijfsleven, in de zorg, bij de overheid; er wordt bezuinigd vanuit het valse vertrouwen dat de toekomst min of meer lijkt op het recente verleden. Maar, zegt Zwart, als de toekomst een keer tegenvalt, als zich een extreme value voordoet, kan de schade enorm zijn.

De vraag is hoe we ons als maatschappij beter kunnen instellen op zeldzame, ontwrichtende gebeurtenissen (“zwarte zwanen”) zoals het coronavirus. Zwart denkt dat we er minder vanuit moeten gaan dat het verleden een goede voorspeller is van de toekomst. We zullen ons meer op de mogelijke gevolgen van zwarte zwanen dan op oorzaken moeten gaan richten.

  1. Door zwakke plekken in kaart te brengen. Om vervolgens alvast ‘asymmetrische reactieve maatregelen’ te treffen die in de toekomst een groot/duur probleem kunnen oplossen.
  2. En door op bepaalde terreinen meer inefficiëntie toe te staan. Bijvoorbeeld in sommige productieketens, of door te diversificeren qua software-gebruik in vitale sectoren.

Dat kan op meer vlakken helpen:

De risico’s van standaardisatie, centralisatie, optimalisatie, efficiëntie – in Bert Zwarts hoofd komt dat overal terug. ‘Neem onze natuur, onze bomen’, zegt hij. ‘In het buitenland staat bomen veelal kriskras door elkaar. Wij hebben van die keurige lanen met dezelfde bomen op dezelfde afstanden van elkaar. Ja, daar is de eikenprocessierups natuurlijk gek op. Diversificeren is beschermend.’

Naast quarantaine-stress, quarantaine-huisvlijt en quarantaine-solidariteit is er ook quarantaine-genieten. Bijvoorbeeld van Ben Gibbard (van The Postal Service en Death Cab for Cutie).

Gratis tip van Bart Breij (@Scarbir):

Jongens! 🚨 Van allerlei mensen uit m’n omgeving is hun WhatsApp gehackt.Dat kan je voorkomen met een extra beveiligingscode op je WhatsApp!

Dat doe je zo:

  • Ga in WhatsApp naar: Instellingen —> Account —> Verificatie in twee stappen
  • Kies ‘Inschakelen‘.
  • Nu word je gevraagd een PIN van 6 cijfers op te geven. Dat doe je twee keer.

Alles bij elkaar is het nog geen minuut werk. Een heldere uitleg-video voor Android-gebruikers vind je op de WhatsApp-website.

Er is wel iets dat je moet weten:

Let op: Om te zorgen dat je je PIN niet vergeet, vraagt WhatsApp je regelmatig om je PIN in te voeren. Het is niet mogelijk om dit uit te schakelen zonder de functie Verificatie in twee stappen uit te schakelen.

Af en toe die PIN moeten invoeren is geen probleem als daarmee je WhatsApp niet meer gehackt kan worden.

P.S. Persoonlijk blijft Signal mijn favoriete, veiliger WhatsApp-alternatief

Twee flessen zelfgemaakte citroen-gemberlimonade op een aanrecht

Met het prachtige weer van de laatste weken is een glas goede limonade echt genieten. En helemaal als het huisgemaakte citroen-gemberlimonade is.

In het kader van quarantaine-huisvlijt (de variant waar buren geen last van hebben 🔨) een recept van collega B.:

Ingrediënten

  • 400 gr suiker
  • 1 citroen
  • 2 limoenen
  • 3 stengels citroengras
  • 125gr verse gember

Bereiden

Citroen en gember in een pan op fornuis

De citroengras had ik niet samengebonden.

Rasp de schil van de citroen (alleen het gele gedeelte, de toplaag) en pers de citroen en de limoenen uit.

Doe de suiker met het sap, de citroenrasp en 1 liter water in een pan. Snij de stengels van het citroengras doormidden, leg er een knoop in en doe ze er bij. Schil de gember, snij in kleine stukjes en doe deze stukjes ook in de pan. Laat ongeveer 20 minuten koken op laag vuur.

Haal daarna de pan van het vuur en laat een nacht staan met de deksel op de pan om alles goed in te laten trekken. Giet de volgende ochtend alles door een bolzeef of kaasdoek en giet in de gesteriliseerde flessen. 

Het lekkerst vind ik het met licht bruisend water en een paar ijsblokjes. Enjoy

Dat Helvetica een populair lettertype is weet iedereen. Maar hoe bijzonder, en wat dit lettertype allemaal bij mensen heeft losgemaakt, daar had ik geen idee van. Tot Gary Hustwit’s documentaire Helvetica (2007). Daarin neemt hij ons mee langs:

  • de creatie van Helvetica door Max Miedinger en Eduard Hoffmann.
  • hoe Helvetica precies op het juiste moment kwam voor de Modernistische designers.
  • op welke manier het schreefloze lettertype binnen enkele decennia graphic design compleet veranderde.
  • hoe dat een tegenbeweging uitlokte,
  • tot aan de geleidelijke herwaardering van Helvetica.

Mondrian Stamps WIm CrouwelInteressant is de uitgebreide Nederlandse inbreng van Wim Crouwel en Experimental Jetset. Maar het mooist zijn alle shots die nonchalant laten zien hoe vaak Helvetica over de hele wereld in de openbare ruimte wordt gebruikt. Aanrader!

Je kunt Helvetica on-demand bekijken (€) via Vimeo-on-demand. En in deze corona-periode maakt Hustwit elke week een andere documentaire gratis beschikbaar, deze week is dat Objectified.

We zitten aan het eind van de eerste week social distancing. En dat voelt nog steeds heel vreemd.

Net als Frank was ik de hele week veel meer bezig met het nieuws en Twitter dan normaal. Om heel objectief te volgen hoe het coronavirus om zich heen grijpt, maar vooral ook om mezelf af te leiden van mijn zorgen over wat er gebeurt. En die onzekerheid went nog niet…

Het is gek om niet meer met anderen af te spreken. Raar om afstand proberen te houden als ik boodschappen ga doen. Vreemd om ineens continu met z’n viertjes thuis te zijn, al is het vaak ook erg gezellig. Lastig om een goed evenwicht tussen thuiswerken, aandacht voor de kinderen, schoolwerk, voldoende bewegen en buiten zijn en tijd voor jezelf. En dat kan natuurlijk niet perfect, het is geen business as usual. Meer een pas op de plaats.

Wij proberen om het social distancing heen te werken door meer te videobellen met vrienden en familie. Onze eerste geslaagde borrel op afstand (ReMiBo) is al geweest, en de volgende is gepland. Oma heeft L. (5 jaar) al twee keer via FaceTime voorgelezen en de oudste (9) zat vanmiddag gezellig met een schoolvriendje te WhatsApp-videobellen.

Voorlezen via FaceTime door oma.

Qua thuiswerken hebben we het geluk dat we een goede thuiswerkplek hebben, maar vooral dat we de aandacht voor de kinderen kunnen verdelen. Terwijl de een ongestoord op zolder via Zoom of Teams overlegt, kan de ander ze aan de slag helpen en ook geregeld buiten laten spelen. School heeft voor allebei een digitale klaslokaal opgezet, dus ze kunnen daar ook communiceren en taken ophalen. .

Om in beweging te blijven probeer ik telefonisch overleg (1-op-1) al wandelend door de wijk te doen. En de weggevallen forenstijd vul ik voor een deel met rondjes hardlopen. Bijkomend voordeel is dat ik daarmee mijn hoofd weer iets leger maak. 🏃‍♂️

Gisteren vatte ik een artikel van The Atlantic samen over hoe we als samenleving het coronavirus kunnen bestrijden. Vandaag deelde Reinier een heel interessant interview met viroloog Marion Koopmans over de biologie, verspreiding, het gevaar, de maatregelen en de toekomst in De Correspondent. Het sluit af met:

Hoe gaat dit zich nou ontwikkelen, verwacht jij? Hoe lang gaat het duren?

‘Over vijf jaar is dit waarschijnlijk een van de wintervirussen. Maar het gaat wel één of twee jaar duren voordat er geneesmiddelen zijn die het mogelijk maken om dit virus zodanig te beteugelen dat het hanteerbaar wordt.’

Dus blijf gezond. En:

Keep Calm And Let's Beat Corona

Veel corona-nieuws gaat logischerwijs over nieuwe gevallen, trends per land en de serieuze en soms heel trieste gevolgen voor bedrijven en individuen. Wat ik echter vooral interessant vindt is hoe we er weer vanaf gaan komen. In The Atlantic leggen medisch specialisten uit hoe we het coronavirus kunnen verslaan.

Door de maatregelen die nu genomen zijn (‘social distancing‘, mitigatie) beperken we de verspreiding van het virus. Om te voorkomen dat de zorg overbelast raakt én om tijd te winnen. Want de verwachting is nu dat het coronavirus in de zomer flink af zal nemen, maar dat het daarna opnieuw zal toeslaan:

All of the difficult actions we are taking now to flatten the curve aren’t just intended to slow the rate of infection to levels the health-care system can manage. They’re also meant to buy us time. They give us the space to create what we need to make a real difference.

In de gewonnen tijd moeten we in de aanval gaan. Door:

  • Snelle coronavirus-tests te ontwikkelen, met een fijnmazig testnetwerk. Om overal snel te kunnen bepalen wie besmet is.
  • Zorgfaciliteiten op te zetten, waar we goed voor besmette personen kunnen zorgen zonder dat zij het aan anderen kunnen overdragen.
  • Onze medische infrastructuur enorm uit te breiden. Bedden, apparatuur, medisch personeel trainen, etc.
  • En, last but not least, een vaccin te ontwikkelen.

Dat kunnen we.

The last time we faced a pandemic with this level of infectivity, that was this dangerous, for which we had no therapy or vaccine, was a 100 years ago, and it led to 50 million deaths. The coronavirus pandemic isn’t unprecedented, but it’s not anything almost anyone alive has experienced before. We, are, however, much more knowledgeable, much more coordinated, and much more capable today.

Dus Keep Calm And Let’s Beat Corona.

Keep Calm And Let's Beat Corona